Inhoudsopgave
Bij dieren en insecten zitten er 3 stoffen in het lichaam die allemaal op elkaar lijken, maar een compleet andere werking hebben. Deze stoffen zijn:
- Feromonen
- Allomonen
- Kairomonen
Voor velen zijn het onbekende woorden, maar allomonen en kairomonen komen voor in het dieren- en plantenrijk. Hieronder gaan we dieper in op de verschillen van de twee chemische stoffen.
Allomonen
Dit is een chemische stof die wordt aangemaakt in het lichaam van een dier. Als een dier in een gevaarlijke situatie zit dan kan het dier deze stof vrijgeven waarbij schade wordt toegebracht aan de tegenstander. Deze stof wordt in het lichaam aangemaakt en is niet schadelijk voor het eigen lichaam. Deze stof wordt niet alleen op andere dieren afgegeven, maar ook op planten. Zo schermt het dier zijn territorium af en laat aan andere dieren merken dat er gevaar dreigt voor hun als ze te dichtbij komen. Dit is ook een vorm van dominantie laten zien in het dierenrijk.
Kairomonen
Dit is een chemische stof die uitgespoten wordt door een roofdier om haar prooi te lokken. Voor de prooi komt deze geur overeen met de geur van nieuw voedsel vinden. Op deze manier lokt het roofdier de prooi naar hem toe waardoor het roofdier de prooi kan aanvallen. Dit is een term die vaak wordt gebruikt bij insecten aangezien hun minder goed zijn in het scheiden van de geur tussen nieuw voedsel en gevaar. Zo kan er dus voor worden gezorgd dat het roofdier meerdere prooien naar hem toe leidt zonder dat hij er iets voor hoeft te doen.
We kunnen hier dus uit afleiden dat bij allomonen de roofdieren af worden geschrikt door de prooien door middel van een soort verdedigingsmechanisme. En bij kairomonen komen de prooien juist op de geur af van het roofdier waardoor het roofdier eten kan verkrijgen.
Feromonen
De chemische stof feromoon is een vorm van communicatie onder de dieren en insecten wat voor hun soort heel belangrijk is om door te gaan met bestaan. Zo zien we dat bij dieren deze stof wordt gebruikt om vooral gevaar aan te tonen of het gevaar weg te jagen. Neem bijvoorbeeld stinkdieren. Deze beesten spuiten hun feromonen op hun de tegenstander als ze zich onveilig voelen of in gevaar zijn. Door middel van de geur gaat de aanvaller weg en worden ze met rust gelaten. Dit is voor hen een vorm van bescherming aangezien het ervoor zorgt dat geen dier bij hen in de buurt komt. Wil je meer weten over feromonen? Klik hier voor de betekenis van feromonen.
Vond je dit interessant om te lezen? Dan is dit misschien iets voor jou: klik hier voor de verschillen tussen kraaien en raven
Een belangrijk aspect van de verschillen tussen allomonen en kairomonen is de manier waarop deze chemische stoffen worden ingezet in het dieren- en plantenrijk. Terwijl allomonen worden gebruikt als een verdedigingsmechanisme, dienen kairomonen juist om prooien aan te trekken.
## Allomonen: Afschrikken van Roofdieren
Allomonen zijn chemische stoffen die door dieren worden aangemaakt om zichzelf te beschermen tegen aanvallen van roofdieren. Wanneer een dier in een gevaarlijke situatie terechtkomt, kan het deze allomonen uitscheiden, wat schade toebrengt aan de tegenstander. Deze stoffen zijn niet schadelijk voor het dier zelf, maar fungeren als een soort afweermechanisme. Allomonen worden niet alleen op andere dieren afgegeven, maar ook op planten. Op deze manier markeert het dier zijn territorium en waarschuwt het andere dieren voor gevaar in de buurt.
## Kairomonen: Lokken van Prooien
Kairomonen zijn chemische stoffen die door roofdieren worden uitgestoten om hun prooien te lokken. Voor de prooi ruikt dit als de geur van nieuw voedsel, waardoor het dier aangetrokken wordt tot de bron van de geur – het roofdier. Deze strategie wordt vooral veel gebruikt bij insecten, die minder goed kunnen onderscheiden tussen de geur van voedsel en gevaar. Door deze kairomonen uit te scheiden, kan een roofdier meerdere prooien naar zich toe lokken zonder zelf veel moeite te hoeven doen.
Het verschil tussen allomonen en kairomonen is dus dat allomonen dienen als een verdedigingsmechanisme, terwijl kairomonen gebruikt worden om prooien aan te trekken. Terwijl allomonen roofdieren afschrikken, lokken kairomonen juist de prooi naar het roofdier toe. Deze chemische signalen spelen een cruciale rol in de communicatie en interacties binnen het dierenrijk.
## Feromonen: Communicatie Binnen de Soort
Naast allomonen en kairomonen, zijn er ook feromonen – chemische stoffen die dienen voor communicatie binnen dezelfde diersoort. Zo gebruiken dieren feromonen om gevaar aan te geven of om soortgenoten weg te jagen. Een goed voorbeeld hiervan zijn stinkdieren, die hun feromonen gebruiken om aanvallers op afstand te houden.
De werking van deze verschillende chemische stoffen laat zien hoe complex en geraffineerd de communicatie is binnen de dieren- en plantenwereld. Door een beter begrip van allomonen, kairomonen en feromonen, kunnen we de subtiele interacties en strategieën in de natuur beter begrijpen.
